Havada Taşınan Mikroplastiklerin Gerçek Kaynağı Ortaya Çıktı

Mikroplastiklerin atmosferde dolaşarak tüm dünyaya yayıldığı biliniyor, ancak kökenleri uzun süredir yanlış anlaşılıyordu. Yeni bir araştırma, kara kaynaklarının havaya okyanuslara kıyasla 20 kat daha fazla mikroplastik saldığını ortaya koyarak önceki varsayımları sarsıyor. Ayrıca bilim insanları, atmosferdeki plastik miktarının önceki modellerde ciddi şekilde abartıldığını belirledi.

Havada Taşınan Mikroplastiklerin Kaynakları

Viyana Üniversitesi Meteoroloji ve Jeofizik Bölümü tarafından yürütülen yeni çalışma, atmosferdeki mikroplastiklerin kökenine dair daha net bir tablo sunuyor. Küresel ölçümler ve bilgisayar modelleri kullanılarak yapılan analizler, hem kara hem de okyanus kaynaklı emisyonları değerlendirdi. Sonuçlar, mikroplastik parçacıkların büyük çoğunluğunun karadan atmosfere karıştığını gösteriyor.

Mikroplastikler; lastik aşınması, tekstil lifleri gibi doğrudan kaynakların yanı sıra daha önce kirlenmiş kara ve okyanus yüzeylerinden yeniden atmosfere karışarak yayılıyor. Daha önceki çalışmalar genellikle okyanusları ana kaynak olarak işaret ederken, yeni bulgular bu görüşü önemli ölçüde değiştiriyor.

Modeller ve Gerçek Veriler Karşılaştırıldı

Araştırmacılar, dünya genelinde yapılan çalışmalardan elde edilen 2.782 atmosferik mikroplastik ölçümünü bir araya getirdi. Bu veriler, üç farklı emisyon tahminini içeren bir taşıma modeliyle karşılaştırıldı. Sonuçlar, modellerin atmosferdeki mikroplastik miktarını gerçek gözlemlere kıyasla kat kat fazla tahmin ettiğini ortaya koydu.

Bu fark sayesinde model yeniden kalibre edilerek kara ve okyanus kaynaklı emisyonlar daha doğru şekilde hesaplandı.

Kara Kaynakları Baskın Çıkıyor

Verilerin güncellenmesinin ardından, kara kaynaklı mikroplastik emisyonlarının hâlâ baskın olduğu görüldü. Okyanus kaynaklı emisyonlar da aşağı yönlü revize edildi. Araştırmaya göre, parçacık sayısı açısından kara açık ara önde olsa da, okyanus kaynaklı parçacıkların ortalama boyutu daha büyük olduğu için toplam kütle bakımından okyanuslar daha yüksek değerler gösterebiliyor.

Belirsizlikler Devam Ediyor

Bu çalışma, mikroplastiklerin atmosferde nasıl hareket ettiğini anlamada önemli bir adım olsa da hâlâ büyük belirsizlikler bulunuyor. Özellikle trafik kaynaklı emisyonların payı ve parçacık boyut dağılımı konusunda daha fazla ölçüme ihtiyaç duyuluyor. Bu eksiklikler, atmosferde taşınan toplam plastik miktarının tam olarak belirlenmesini zorlaştırıyor.

Kaynak: Nature dergisinde yayımlanan araştırma