Maya Treni Projesinden Tarihi Keşif: Yucatán Ormanlarında "El Jefeciño" Şehri Gün Yüzüne Çıktı

Meksika'nın gizemli Yucatán Yarımadası, insanlık tarihine ışık tutmaya devam ediyor. Maya Treni Projesi kapsamında yürütülen arkeolojik yüzey araştırmaları sırasında, Quintana Roo bölgesinde daha önce varlığı bilinmeyen devasa bir Maya yerleşkesi tespit edildi. "El Jefeciño" adı verilen bu antik alan, bölgenin sadece bir geçiş güzergahı değil, Klasik Dönem Maya medeniyetinin stratejik ve mimari merkezlerinden biri olduğunu kanıtlar nitelikte.

80 Bina ve Devasa Bir Meydan: El Jefeciño’nun Mimarisi

Meksika Ulusal Antropoloji ve Tarih Enstitüsü (INAH) araştırmacıları tarafından yürütülen çalışmalarda, yaklaşık 100 hektarlık (250 dönüm) geniş bir alana yayılmış en az 80 yapı keşfedildi. Arkeolog Blancas Olvera’nın aktardığı bilgilere göre yerleşkenin kalbinde, beş ana binadan oluşan "C" şeklinde merkezi bir plaza yer alıyor. Mimari incelemeler; binaların büyük tonozlu yapılar, yuvarlatılmış ve girintili köşeler ile karakteristik "apron molding" (önlük silmesi) süslemelerine sahip olduğunu gösteriyor. Bu teknik detaylar, şehrin özellikle MS 250 ile 900 yılları arasındaki "Klasik Dönem" boyunca aktif bir yaşam merkezi olduğunu doğaruluyor.

Lidar Teknolojisiyle Kayıp Şehrin Haritası Çıkarılacak

Arkeolog Ojeda González, sit alanının en az dört veya beş farklı inşa aşamasından geçtiğini, yani şehrin yüzyıllar boyunca büyüyerek ve dönüşerek kullanıldığını belirtti. Bilim insanları şimdi, sık orman örtüsü altında gizli kalan diğer yapıları ve yol ağlarını (sacbe) tam olarak belirlemek için lazer tabanlı Lidar teknolojisini kullanmaya hazırlanıyor. El Jefeciño’da bulunan duvar resimleri ve seramik kalıntıları, Maya soylularının bu bölgedeki yaşam tarzına dair benzersiz ipuçları sunuyor.

Gökhan Yalta'nın Profesyonel Yorumu

Bu keşif, modern altyapı projelerinin (Maya Treni gibi) aslında arkeolojik mirasın korunması ve keşfedilmesi için nasıl bir fırsata dönüşebileceğinin en somut örneğidir. 100 hektarlık bir alana yayılan 80 bina, buranın basit bir köy değil, sofistike bir kentsel organizasyon olduğunu gösteriyor. Mimari tarzındaki süreklilik ve beş farklı inşa evresi, El Jefeciño’nun Maya siyasi coğrafyasında istikrarlı bir güç merkezi olduğunu kanıtlıyor. Lidar taramaları tamamlandığında, büyük ihtimalle beklediğimizden çok daha karmaşık bir sulama ve tarım altyapısıyla karşılaşacağız. Meksika ormanları hala anlatılmamış binlerce hikaye saklıyor.

Kaynak: Riviera Maya News / Mexico National Institute of Anthropology and History (INAH)