Antik Kentin Issız Sokaklarında Eğlence: Çobanların Bin Yıllık Oyun Taşları Keşfedildi

Libya'nın kuzeydoğusunda yer alan antik Yunan kenti Ptolemais'in kalıntılarında, yüzlerce yıl önce yaşamış çobanların vakit geçirmek için kullandığı ilginç bir yöntem gün yüzüne çıkarıldı. Varşova Üniversitesi'nden arkeolog Zofia Kowarska tarafından belgelenen araştırmaya göre, kentin taş bloklarına kazınmış yüzlerce oyun ızgarası, bölgenin terk edilmesinden sonraki sosyal yaşama dair benzersiz ipuçları sunuyor.

Terk Edilmiş Bir Kentte Oyun Kültürü

Araştırmacılar, bu oyun tahtalarının büyük bir kısmının M.S. 7. yüzyıldaki Arap fethinden sonra, kentin büyük ölçüde boşaltıldığı dönemde yapıldığını belirtiyor. Kentin özellikle doğu kesiminde yoğunlaşan bu kazımalar, bazen tek bir noktada 20 veya 30 adet tahtanın yan yana bulunmasıyla dikkat çekiyor. Kowarska, bu durumu antik kentin kalıntılarının o dönemde yaşayan yerel halk ve göçebe topluluklar için bir buluşma noktası haline gelmesine bağlıyor.

Stratejiden Şansa: Çeşitli Oyun Formları

Taşlar üzerine kazınan bu düzenekler genellikle kare veya dikdörtgen şeklinde dizilmiş küçük, dairesel çukurlardan oluşuyor. Günümüzde bölgeye yakın Tolmeita köyünde yaşayan halk, bu farklı boyutlardaki tahtaların farklı oyunlar için kullanıldığını ifade ediyor. Örneğin, üçlü dizilime sahip (3x3) tahtaların modern "sos" (tic-tac-toe) benzeri oyunlar için, daha geniş ve karmaşık olanların ise rakip taşları ele geçirmeye dayalı dama benzeri strateji oyunları için kullanılmış olabileceği tahmin ediliyor.

Sürüsünü Bekleyen Çobanların Arkeolojik İzleri

Arkeologlar, bu oyun alanlarının özellikle çevredeki araziye ve otlayan hayvanlara hakim noktadaki bina kalıntılarına kazındığını fark etti. Bu durum, oyunların esas olarak sürülerini otlatırken gölgeye sığınan ve çevreyi gözlemleyen çobanlar tarafından oynandığı teorisini güçlendiriyor. Bu keşif, antik kentlerin sadece görkemli binalardan ibaret olmadığını, terk edildikten sonra bile farklı toplumsal kesimler için işlevsel alanlar olmaya devam ettiğini kanıtlıyor.

Kaynak: Archaeology Magazine / La Brújula Verde