Görünmez Tehdit İnfrases: Eski Binalardaki 'Hayalet' Hissi Aslında Titreşim mi?
İnsan kulağının duyamayacağı kadar düşük frekanslı titreşimler olan infrases (ses ötesi), fark edilmeden ruh halimizi ve biyolojimizi şekillendiriyor olabilir. Trafikten havalandırma sistemlerine kadar her yerde bulunan bu gizli güç, bilincimiz dışında vücudumuzda stres tepkilerini tetikliyor. Frontiers in Behavioral Neuroscience dergisinde yayımlanan yeni bir araştırma, insanların maruz kaldıkları bu titreşimleri duymasalar bile daha asabi ve kopuk hissettiklerini, hatta stres hormonu olan kortizol seviyelerinin yükseldiğini ortaya koydu.
Vücudumuz Duyamadığı Sesi Hissediyor
MacEwan Üniversitesi'nden Prof. Rodney Schmaltz'a göre, eski binalarda veya bodrum katlarında hissedilen o ürpertici "tekinsizlik" hissinin arkasında doğaüstü güçler değil, yaşlı boruların ve havalandırma sistemlerinin yaydığı 18 Hz civarındaki düşük frekanslı titreşimler yatıyor olabilir. Yapılan kontrollü deneylerde, infrasese maruz kalan katılımcılar ortamda farklı bir ses olduğunu anlamasalar da, kortizol seviyelerinde belirgin bir artış kaydedildi. Bu durum, vücudun çevresel stres faktörlerine evrimsel bir yanıt verdiğini gösteriyor.
Stres Hormonu ve Ruh Hali Üzerindeki Etkiler
Deney sırasında katılımcılar, gizli subwoofer hoparlörlerin çalıştığı odalarda kendilerini daha huzursuz ve asabi hissettiklerini belirttiler. Araştırmanın ilk yazarı Kale Scatterty, infrasesin sadece ruh halini bozmakla kalmadıp, aynı zamanda dinlenen müziğin duygusal algısını da daha "üzgün" bir yöne kaydırdığını ifade ediyor. Uzun süreli maruziyetin, sürekli yüksek kortizol seviyeleri nedeniyle genel sağlık ve ruh sağlığı üzerinde olumsuz etkiler yaratabileceği konusunda uyarılar yapılıyor.
Geleceğin Bina Tasarımlarını Değiştirebilir
Bu bulgular, pseudoscience (sözdebilim) ve yanlış bilgiler üzerine çalışan uzmanlar için de büyük önem taşıyor. Açıklanamayan korku ve kaygı hislerinin fiziksel bir kaynağı olduğunun kanıtlanması, gelecekte gürültü yönetmeliklerinin ve mimari tasarım standartlarının yeniden gözden geçirilmesine neden olabilir. Bir dahaki sefere eski bir binada kendinizi sebepsiz yere gergin hissederseniz, bunun sorumlusu huzursuz ruhlar değil, sadece titreyen su boruları olabilir.
Kaynak: Frontiers in Behavioral Neuroscience / MacEwan University
Bu içerik BilimBox kurucusu Gökhan Yalta tarafından yayına hazırlandı. Teknoloji ve bilim vizyonumuz hakkında daha fazla bilgi edinmek için hakkında sayfamıza göz atabilirsiniz.